15+ Lý do xin nghỉ việc hợp lý, khéo léo nhất [Cập nhật 2026]

Chọn lý do xin nghỉ việc thế nào để vừa hợp lý, vừa tinh tế luôn là băn khoăn của nhiều người lao động. Dù nghỉ việc vì hoàn cảnh cá nhân, định hướng phát triển hay thay đổi môi trường, việc trình bày khéo léo sẽ giúp bạn rời đi trong sự tôn trọng và giữ hình ảnh chuyên nghiệp cho chặng đường tiếp theo.

1. 7+ Lý do xin nghỉ việc được chấp nhận theo quy định của bộ lao động

Dưới đây là những lý do xin nghỉ việc hợp pháp, được Bộ luật Lao động cho phép, giúp người lao động chấm dứt hợp đồng đúng luật và bảo vệ đầy đủ quyền lợi.

1.1. Không được bố trí đúng công việc, địa điểm làm việc hoặc không được đảm bảo điều kiện làm việc theo thỏa thuận

Dưới đây là những vi phạm nghiêm trọng của người sử dụng lao động, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi và sự ổn định của người lao động. Trong các trường hợp này, người lao động có đủ căn cứ pháp lý để chấm dứt hợp đồng ngay lập tức mà không cần báo trước.

• Không bố trí đúng công việc đã thỏa thuận trong hợp đồng lao động.
• Đơn phương thay đổi địa điểm làm việc mà không có sự đồng ý của người lao động.
• Không đảm bảo điều kiện làm việc cơ bản theo cam kết, như: Thiếu trang thiết bị bảo hộ lao động./ Môi trường làm việc không an toàn, không đáp ứng quy định.

1.2. Không được trả đủ lương hoặc trả lương không đúng thời hạn

Quyền được trả lương đầy đủ, đúng hạn là quyền lợi cơ bản của người lao động và được pháp luật bảo vệ.

Người sử dụng lao động vi phạm khi:

• Không trả đủ lương theo thỏa thuận.
• Trả lương chậm quá 15 ngày kể từ ngày đến hạn mà không có lý do chính đáng và không có thỏa thuận trước.

Người lao động có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động ngay, không cần báo trước. Thực tế, tình trạng chậm lương không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống và kế hoạch tài chính cá nhân, mà còn phản ánh sự thiếu minh bạch, thiếu trách nhiệm trong quản lý của doanh nghiệp. Đây là căn cứ hợp pháp để người lao động chủ động lựa chọn rời đi.

1.3. Bị người sử dụng lao động ngược đãi, đánh đập, nhục mạ

Pháp luật lao động Việt Nam đặt quyền con người, danh dự, nhân phẩm và sức khỏe của người lao động lên hàng đầu. Mọi hành vi như:

• Ngược đãi, đánh đập, đe dọa người lao động.
• Dùng lời nói hoặc hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm.
• Ép buộc làm việc trái ý muốn, mang tính cưỡng bức lao động.

Trong các trường hợp này, người lao động được quyền chấm dứt hợp đồng lao động ngay lập tức để tự bảo vệ mình. Nếu có thể, việc lưu giữ bằng chứng liên quan sẽ giúp bảo vệ quyền lợi tốt hơn khi phát sinh tranh chấp.

Nghỉ việc vị người sử dụng lao động ngược đãi, đánh đập, nhục mạ

1.4. Bị quấy rối tình dục tại nơi làm việc

Quấy rối tình dục tại nơi làm việc là hành vi xâm phạm nghiêm trọng đến nhân phẩm người lao động và làm mất đi môi trường làm việc an toàn, lành mạnh. Pháp luật Việt Nam nghiêm cấm mọi hình thức quấy rối tình dục, dù thể hiện qua hành vi, lời nói hay cử chỉ mang tính chất tình dục, gây ảnh hưởng tiêu cực đến tâm lý và công việc.

Trong trường hợp bị quấy rối, người lao động có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động ngay lập tức mà không cần báo trước để tự bảo vệ mình. Dù là vấn đề nhạy cảm, việc chủ động lưu giữ bằng chứng và tìm kiếm sự hỗ trợ pháp lý sẽ giúp người lao động có thêm cơ sở khi cần bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình.

1.5. Lao động nữ mang thai phải nghỉ việc vì công việc có ảnh hưởng xấu tới thai nhi

Pháp luật lao động Việt Nam dành sự bảo vệ đặc biệt cho lao động nữ đang mang thai. Trong trường hợp công việc đang đảm nhiệm tiềm ẩn yếu tố nguy hiểm, độc hại hoặc có nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ và thai nhi, như:

• Tiếp xúc hóa chất
• Mang vác nặng
• Làm việc trong môi trường bức xạ

Nếu doanh nghiệp không sắp xếp được công việc khác an toàn và phù hợp hơn, người lao động nữ mang thai có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động mà không cần báo trước. Khi thực hiện quyền này, người lao động cần có giấy xác nhận mang thai và ý kiến chuyên môn của cơ sở y tế về việc công việc hiện tại gây ảnh hưởng không tốt đến thai kỳ.

1.6. Đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định

Khi người lao động đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định và có nguyện vọng hưởng chế độ hưu trí, việc chấm dứt hợp đồng lao động là hoàn toàn hợp pháp và chính đáng. Trong trường hợp này, người lao động được quyền chủ động nghỉ việc, không bị ràng buộc về thời hạn báo trước, với điều kiện đã đáp ứng đầy đủ yêu cầu về độ tuổi và thời gian đóng bảo hiểm xã hội theo Luật Bảo hiểm xã hội. Đây là quyền lợi chính đáng, được pháp luật thừa nhận và bảo vệ.

1.7. Người sử dụng lao động cung cấp thông tin không trung thực làm ảnh hưởng đến việc thực hiện hợp đồng lao động

Trường hợp người sử dụng lao động cố ý cung cấp thông tin không đúng hoặc không đầy đủ trước khi ký hợp đồng, và những thông tin này tác động trực tiếp, nghiêm trọng đến quá trình làm việc, người lao động có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động.

Những tình huống thường gặp có thể kể đến như:

• Nội dung công việc thực tế khác xa mô tả ban đầu
• Cam kết về mức lương, phúc lợi, môi trường
• Điều kiện làm việc không đúng như thỏa thuận, khiến người lao động bị thiệt thòi hoặc không thể tiếp tục làm việc như kỳ vọng

Hành vi này vi phạm nguyên tắc trung thực, minh bạch trong quan hệ lao động và có thể phát sinh trách nhiệm pháp lý đối với người sử dụng lao động.

Lý do xin nghỉ việc được chấp nhận theo quy định của bộ lao động

2. 8+ lý do nghỉ việc thuyết phục và khéo léo nhất (Kèm mẫu)

Dưới đây là các lý do xin nghỉ việc phổ biến, tinh tế và dễ được chấp nhận, kèm mẫu tham khảo để bạn áp dụng linh hoạt trong nhiều hoàn cảnh:

2.1. Xin nghỉ việc vì lý do gia đình

Lý do này phù hợp trong trường hợp người lao động cần ưu tiên các vấn đề cá nhân lâu dài và khó cân bằng với công việc hiện tại. Đây cũng là cách trình bày khéo léo khi không muốn chia sẻ những thông tin nhạy cảm nhưng vẫn đảm bảo sự tôn trọng với doanh nghiệp.

Cách diễn đạt khéo léo

• Trình bày khách quan, ngắn gọn
• Nhấn mạnh yếu tố khách quan
• Thể hiện sự trân trọng và tinh thần trách nhiệm với công việc

Ví dụ lý do phù hợp: 

• Gia đình phát sinh việc cần tập trung giải quyết trong thời gian tới
• Hoàn cảnh gia đình thay đổi, không thể đảm bảo thời gian và hiệu suất làm việc
• Cần ưu tiên chăm sóc người thân theo kế hoạch dài hạn

2.2. Lý do cá nhân mà không muốn ảnh hưởng tới công việc chung

Lý do cá nhân thường được sử dụng khi người lao động có vấn đề riêng tư và không cần thiết phải trình bày chi tiết. Cách diễn đạt này giúp giữ hình ảnh chuyên nghiệp, thể hiện sự tôn trọng tập thể và tránh tạo cảm giác nghỉ việc bốc đồng hoặc tiêu cực.

Cách trình bày phù hợp:

• Không đi sâu vào chi tiết đời tư
• Nhấn mạnh sự chủ động và trách nhiệm cá nhân
• Thể hiện mong muốn không làm ảnh hưởng đến tiến độ công việc chung
• Giữ thái độ tôn trọng và hợp tác trong giai đoạn bàn giao

Ví dụ lý do thường dùng:

• Hoàn cảnh cá nhân hiện tại không cho phép tiếp tục đảm bảo hiệu suất công việc
• Cần thời gian để giải quyết các vấn đề riêng
• Muốn sắp xếp lại cuộc sống cá nhân trong giai đoạn tới

2.3. Lý do xin nghỉ việc vì định hướng nghề nghiệp

Lý do định hướng nghề nghiệp phù hợp khi người lao động mong muốn chuyển hướng phát triển sang lĩnh vực khác hoặc nhận thấy mục tiêu cá nhân không còn phù hợp với vị trí hiện tại. Nếu được trình bày đúng cách, đây là lý do tích cực, thể hiện tinh thần cầu thị và sự chủ động trong phát triển sự nghiệp.

Cách diễn đạt thuyết phục

• Nhấn mạnh đây là quá trình cân nhắc dài hạn cho sự nghiệp cá nhân
• Tránh so sánh hay đánh giá tiêu cực về công ty
• Thể hiện sự trân trọng với những gì đã học được

Ví dụ lý do phù hợp

• Mong muốn theo đuổi định hướng nghề nghiệp khác, phù hợp hơn với năng lực và mục tiêu dài hạn
• Cần thời gian và môi trường mới để phát triển chuyên sâu một hướng đi cụ thể
• Nhận ra bản thân phù hợp với một lộ trình nghề nghiệp khác so với hiện tại

Lý do xin nghỉ việc vì định hướng nghề nghiệp

2.4. Vấn đề sức khỏe

Sức khỏe là lý do nghỉ việc chính đáng và thường nhận được sự thông cảm nếu được trình bày rõ ràng, chừng mực. Trường hợp này phù hợp khi thể trạng không còn đáp ứng cường độ công việc, cần thời gian điều trị hoặc khi công việc hiện tại ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe lâu dài.

Cách diễn đạt khéo léo nên tập trung vào:

• Tình trạng sức khỏe ảnh hưởng đến hiệu suất làm việc
• Mong muốn nghỉ ngơi hoặc điều trị để hồi phục lâu dài
• Thể hiện tinh thần trách nhiệm với công việc và tập thể
• Tránh mô tả chi tiết bệnh lý, chỉ nêu ở mức cần thiết

2.5. Công việc không còn phù hợp

Lý do này nên được sử dụng khi bạn nhận thấy công việc hiện tại không còn phù hợp với năng lực, định hướng hoặc phong cách làm việc của bản thân. Việc trình bày theo hướng khách quan, tích cực sẽ giúp bạn rời đi trong tinh thần thiện chí, không đổ lỗi cho cá nhân hay tổ chức.

Cách trình bày khéo léo (nên nhấn mạnh):

• Thừa nhận đây là sự cân nhắc cá nhân sau thời gian gắn bó
• Nhấn mạnh sự tôn trọng doanh nghiệp và trải nghiệm đã có
• Tránh dùng các từ ngữ mang tính tiêu cực như: áp lực, quá tải, không chịu được…

2.6. Lý do xin nghỉ việc vì chuyển nơi sinh sống

Chuyển nơi ở lâu dài là lý do rõ ràng, dễ thuyết phục khi xin nghỉ việc, đặc biệt trong các trường hợp về quê, theo gia đình hoặc chuyển tỉnh, thành phố khác. Khi khoảng cách địa lý không còn cho phép duy trì công việc hiện tại, việc chấm dứt hợp đồng là điều hợp lý.

Cách trình bày thuyết phục:

• Nêu rõ việc thay đổi nơi sinh sống mang tính lâu dài, không mang tính tạm thời
• Nhấn mạnh đây là hoàn cảnh cá nhân, không liên quan đến môi trường làm việc
• Thể hiện thiện chí bàn giao công việc đầy đủ

Gợi ý diễn đạt lý do

• Do có kế hoạch chuyển nơi sinh sống trong thời gian tới, tôi không thể tiếp tục đảm nhận công việc tại công ty.
• Việc thay đổi địa điểm cư trú khiến tôi gặp khó khăn trong việc duy trì thời gian và hiệu quả làm việc.
• Tôi đã cân nhắc kỹ lưỡng và nhận thấy đây là quyết định cần thiết trong giai đoạn hiện tại.

Lý do xin nghỉ việc vì chuyển nơi sinh sống

2.7. Thay đổi môi trường làm việc

Đây là lý do phù hợp khi bạn mong muốn trải nghiệm môi trường mới, cách làm việc mới để tạo thêm động lực và thử thách bản thân. Nếu được trình bày đúng cách, lý do này thể hiện tinh thần cầu tiến và không mang hàm ý mâu thuẫn hay đánh giá tiêu cực về công ty cũ.

Cách trình bày khéo léo

• Nhấn mạnh nhu cầu phát triển cá nhân, không phê phán môi trường hiện tại
• Thể hiện sự trân trọng với cơ hội đã có
• Giữ giọng điệu trung lập, tích cực và chuyên nghiệp

2.8. Nghỉ việc để đi học tiếp/đi du học

Khi người lao động có kế hoạch học tập dài hạn hoặc du học để nâng cao kiến thức, kỹ năng chuyên môn, đây là một lý do nghỉ việc hoàn toàn chính đáng và được nhìn nhận tích cực. Nếu được trình bày rõ ràng, lý do này không chỉ thể hiện tinh thần cầu tiến mà còn cho thấy sự nghiêm túc trong định hướng phát triển bản thân, thay vì rời đi một cách cảm tính.

Cách trình bày khéo léo nên nhấn mạnh:

• Việc học tập/du học đã được cân nhắc kỹ lưỡng và có lộ trình rõ ràng
• Thời gian học tập không cho phép tiếp tục đảm bảo hiệu quả công việc hiện tại
• Sự trân trọng với cơ hội làm việc và mong muốn bàn giao công việc đầy đủ

Nghỉ việc để đi học tiếp/đi du học

3. Một số lý do nghỉ việc không nên sử dụng

Không phải lý do xin nghỉ việc nào cũng phù hợp để chia sẻ thẳng thắn; dưới đây là những lý do nên tránh để không ảnh hưởng đến hình ảnh và mối quan hệ nghề nghiệp:

• Nói xấu công ty, cấp trên, hay đồng nghiệp: Dễ tạo ấn tượng tiêu cực, thiếu chuyên nghiệp và có thể ảnh hưởng đến uy tín cá nhân về lâu dài.
• Chỉ tập trung vào lương thấp, phúc lợi kém (trừ khi đó là lý do pháp lý): Khiến lý do nghỉ việc mang tính so sánh, đòi hỏi, dễ gây phản cảm trong quá trình trao đổi.
• Đưa ra lý do không rõ ràng, mập mờ hoặc dễ bị phát hiện là không trung thực: Làm giảm mức độ tin cậy, đặc biệt khi nhà tuyển dụng có thể kiểm chứng thông tin.
• Xin nghỉ việc để đòi tăng lương: Dễ làm mất thiện cảm và khiến mối quan hệ lao động trở nên căng thẳng, khó xử cho cả hai bên.
• Chỉ trích văn hóa hoặc cách quản lý của công ty: Dễ làm mất thiện cảm và khiến mối quan hệ lao động trở nên căng thẳng, khó xử cho cả hai bên.

4. Cách xin nghỉ việc khôn ngoan

Xin nghỉ việc đúng cách không chỉ nằm ở lý do, mà còn ở thái độ, thời điểm và quy trình thực hiện,… những yếu tố quyết định bạn rời đi trong thiện chí hay không.

4.1. Lên kế hoạch rõ ràng trước khi xin nghỉ việc

Trước khi đưa ra quyết định chính thức, bạn nên chuẩn bị kỹ lưỡng để tránh rơi vào thế bị động. Hãy:

• Tìm kiếm công việc mới (nếu có thể) và đảm bảo các điều khoản hợp đồng.
• Xem xét hợp đồng lao động hiện tại (điều khoản bảo mật, cạnh tranh).
• Lên kế hoạch tài chính dự phòng.
• Hoàn thành các công việc đang dang dở.

Việc sắp xếp và hoàn thành các đầu việc còn dang dở cũng giúp bạn ra đi nhẹ nhàng và chuyên nghiệp hơn.

4.2. Thông báo nghỉ việc đúng cách và đúng thời điểm

Thông báo nghỉ việc là bước khởi đầu quan trọng để thể hiện sự chuyên nghiệp của bạn. Khi thực hiện, có một vài điểm cần lưu ý:

• Thông báo bằng văn bản chính thức: Dù là email hay đơn xin nghỉ việc, việc thông báo bằng văn bản giúp đảm bảo tính rõ ràng, minh bạch và có căn cứ lưu trữ khi cần thiết, đồng thời hạn chế những hiểu lầm không đáng có.
• Chọn thời điểm hợp lý: Nên thông báo vào lúc công việc tương đối ổn định, chẳng hạn sau khi hoàn thành dự án hoặc trước giai đoạn cao điểm, để giảm ảnh hưởng đến kế hoạch chung của công ty.
• Báo trước đủ thời gian: Thời hạn báo trước thường tối thiểu 30 ngày với hợp đồng không xác định thời hạn. Nếu có thể thông báo sớm hơn, bạn sẽ tạo điều kiện cho doanh nghiệp chủ động sắp xếp nhân sự và thể hiện tinh thần trách nhiệm.
• Cách truyền đạt phù hợp: Trao đổi trực tiếp với cấp trên để trình bày rõ ràng, sau đó xác nhận lại bằng email hoặc văn bản là cách làm lịch sự và hiệu quả. Tránh thông báo đột ngột hoặc qua các kênh không chính thức.

Thông báo nghỉ việc đúng cách không chỉ giúp bạn tuân thủ quy định mà còn thể hiện sự tôn trọng và thái độ trân trọng đối với công ty, đồng thời để lại hình ảnh đẹp trong chặng đường nghề nghiệp của bạn.

4.3. Thành thật và khéo léo khi giải thích lý do nghỉ việc

Khi trình bày lý do xin nghỉ việc, sự thành thật cần đi kèm khéo léo để đảm bảo tôn trọng doanh nghiệp và giữ hình ảnh chuyên nghiệp cho bản thân:

• Giữ thái độ tích cực: Tránh chỉ trích công ty, cấp trên hay đồng nghiệp; tập trung vào lý do cá nhân và định hướng phát triển của bản thân.
• Trung thực nhưng khéo léo: Với các vấn đề nhạy cảm, hãy diễn đạt nhẹ nhàng, mang tính cá nhân (ví dụ: mong muốn tìm môi trường phù hợp hơn trong dài hạn).
• Nhấn mạnh yếu tố tích cực: Đề cao mong muốn học hỏi, phát triển kỹ năng, tìm cơ hội mới thay vì nói về khó khăn hay bất cập.
  Sẵn sàng đối thoại: Lắng nghe ý kiến từ cấp trên, trao đổi lịch sự và tôn trọng, kể cả khi quyết định nghỉ việc đã rõ ràng.
• Ngắn gọn, rõ ràng: Trình bày đúng trọng tâm, tránh lan man để thể hiện sự chuyên nghiệp và chín chắn.

4.4. Hỗ trợ chuyển giao công việc một cách chu đáo

Trước khi rời công ty, việc chuẩn bị chuyển giao công việc chu đáo sẽ giúp bạn để lại ấn tượng tích cực và giảm thiểu gián đoạn cho tập thể:

• Tổng hợp công việc đang phụ trách: Liệt kê rõ các dự án, đầu việc còn lại, thời hạn và người tiếp nhận, sắp xếp theo mức độ ưu tiên để dễ theo dõi.
• Bàn giao và hướng dẫn cụ thể: Chủ động chia sẻ quy trình, tài liệu, lưu ý quan trọng và hỗ trợ giải đáp để người kế nhiệm nhanh chóng làm quen.
• Hoàn tất hoặc bàn giao trọn vẹn: Cố gắng xử lý dứt điểm các nhiệm vụ còn dang dở; nếu chưa thể hoàn thành, cần bàn giao đầy đủ thông tin để công việc không bị gián đoạn.
• Sẵn sàng hỗ trợ sau khi nghỉ việc (nếu cần): Với các công việc chuyên môn, bạn có thể chủ động đề xuất hỗ trợ trong thời gian ngắn sau khi rời đi.

Sự chỉn chu trong khâu chuyển giao không chỉ thể hiện tinh thần trách nhiệm mà còn giúp bạn giữ được mối quan hệ tốt đẹp và hình ảnh chuyên nghiệp trong mắt công ty cũ.

4.5. Giữ mối quan hệ tốt với đồng nghiệp và cấp trên

Những mối quan hệ trong môi trường làm việc không kết thúc khi bạn nghỉ việc, mà có thể trở thành nguồn lực giá trị cho chặng đường sau này. Vì vậy, hãy rời đi một cách văn minh và thiện chí:

• Chủ động nói lời chia tay: Nếu điều kiện cho phép, bạn có thể đề xuất một buổi gặp gỡ ngắn để gửi lời cảm ơn và chào tạm biệt đồng nghiệp, giúp khép lại hành trình làm việc trong không khí ấm áp.
• Bày tỏ sự trân trọng: Đừng ngần ngại gửi lời cảm ơn đến những người đã đồng hành, hỗ trợ bạn trong suốt thời gian qua, có thể qua email cá nhân hoặc một tin nhắn chân thành.
• Giữ liên lạc chuyên nghiệp: Kết nối với đồng nghiệp, cấp trên trên các nền tảng như LinkedIn để duy trì mối quan hệ và mở rộng mạng lưới nghề nghiệp.
• Tiếp tục gắn kết khi có dịp: Nếu có cơ hội tham gia các buổi gặp mặt hay sự kiện của công ty cũ, sự xuất hiện của bạn sẽ thể hiện tinh thần cởi mở và tôn trọng mối quan hệ đã xây dựng.

Cách bạn ứng xử khi rời đi sẽ quyết định ấn tượng lâu dài trong mắt người khác. Sự lịch thiệp và thiện chí hôm nay có thể trở thành cơ hội quý giá cho bạn trong tương lai.

4.6. Để lại ấn tượng cuối cùng thật chuyên nghiệp

Khoảnh khắc rời đi chính là lúc hình ảnh của bạn được “đóng khung” trong mắt đồng nghiệp và cấp trên. Vì vậy, hãy kết thúc hành trình làm việc một cách chỉn chu và văn minh:

• Gửi lời chào tạm biệt tinh tế: Một email chia tay ngắn gọn, chân thành sẽ thể hiện sự tôn trọng và biết ơn đối với tập thể, đồng thời để lại thiện cảm tốt đẹp.
• Hoàn tất trách nhiệm còn lại: Bàn giao đầy đủ tài sản, hồ sơ, giấy tờ và xử lý dứt điểm các thủ tục liên quan trước khi nghỉ việc là biểu hiện rõ ràng của sự chuyên nghiệp.
• Chủ động giữ kết nối: Để lại thông tin liên hệ cá nhân giúp đồng nghiệp dễ dàng liên lạc khi cần và mở ra khả năng hợp tác trong tương lai.
• Giữ đúng cam kết đã hứa: Nếu bạn từng đề nghị hỗ trợ sau khi nghỉ việc, hãy thực hiện đúng lời nói để khẳng định uy tín cá nhân.

Những chi tiết tưởng chừng nhỏ này lại góp phần tạo nên ấn tượng bền vững. Rời đi đúng cách không chỉ giúp bạn giữ hình ảnh đẹp mà còn mở ra nhiều cơ hội tốt hơn về sau.

Cách xin nghỉ việc khôn ngoan

5. Một số câu hỏi thường gặp khác khi nghỉ việc

Câu hỏi 1: Nên xin nghỉ việc vào thời điểm nào?

Bạn nên cân nhắc nghỉ sau các dịp lễ, Tết hoặc khi đã hoàn tất, bàn giao xong một dự án quan trọng. Ngược lại, hãy tránh xin nghỉ lúc công ty đang thiếu nhân sự hoặc bạn đang giữ vai trò then chốt, vì điều này dễ gây gián đoạn công việc và ảnh hưởng đến mối quan hệ lâu dài.

Câu hỏi 2: Thời gian báo trước khi nghỉ việc là bao lâu?

Theo Điều 35 Bộ luật Lao động 2019, khi người lao động chấm dứt hợp đồng lao động đúng quy định, thời hạn báo trước được áp dụng như sau:

• Tối thiểu 45 ngày đối với hợp đồng lao động không xác định thời hạn.
• Tối thiểu 30 ngày đối với hợp đồng lao động xác định thời hạn; riêng hợp đồng dưới 12 tháng có thể áp dụng thời gian báo trước ngắn hơn trong một số trường hợp đặc thù.

Lưu ý: Thời gian báo trước được tính theo ngày dương lịch, không phải ngày làm việc. Với các trường hợp đặc biệt như bị ngược đãi, quấy rối tình dục, lao động nữ mang thai, ốm đau kéo dài… người lao động có thể nghỉ việc không cần báo trước theo khoản 2 Điều 35. Nếu nghỉ việc không đúng thời hạn hoặc không có lý do chính đáng, người lao động có thể bị ảnh hưởng đến quyền lợi như trợ cấp thôi việc, tiền lương hoặc phát sinh nghĩa vụ bồi thường nếu gây thiệt hại cho doanh nghiệp.

Câu hỏi 3: Có bắt buộc phải bàn giao công việc trước khi nghỉ không?

Theo Bộ luật Lao động 2019, pháp luật không bắt buộc người lao động phải bàn giao công việc khi chấm dứt hợp đồng. Tuy vậy, nhiều doanh nghiệp có quy định cụ thể về bàn giao công việc, tài liệu, tài sản trong nội quy hoặc hợp đồng; nếu không thực hiện, người lao động có thể bị xử lý kỷ luật hoặc ảnh hưởng đến các khoản thanh toán cuối cùng.

Trên thực tế, bàn giao đầy đủ và chuyên nghiệp không chỉ giúp tránh rủi ro mà còn giữ hình ảnh tốt, tạo thiện cảm với công ty cũ và có lợi cho hồ sơ nghề nghiệp về sau.

Câu hỏi 4: Khi nghỉ việc có được thanh toán lương, thưởng còn lại không?

Có. Theo Điều 48 Bộ luật Lao động 2019, trong vòng 14 ngày làm việc kể từ khi chấm dứt hợp đồng, người lao động được thanh toán đầy đủ các khoản còn lại, gồm: tiền lương chưa trả, tiền thưởng (nếu có quy định), tiền phép năm chưa nghỉ và trợ cấp thôi việc/mất việc nếu đủ điều kiện.

Trường hợp doanh nghiệp chậm hoặc không thanh toán, người lao động có quyền khiếu nại đến Phòng Lao động – Thương binh và Xã hội nơi công ty đặt trụ sở.

Câu hỏi 5: Nghỉ việc có ảnh hưởng đến hồ sơ nghề nghiệp sau này không?

Thông thường, nghỉ việc không gây ảnh hưởng tiêu cực nếu bạn thực hiện đúng luật và rời đi một cách chuyên nghiệp. Nhà tuyển dụng sau này chủ yếu đánh giá kinh nghiệm, kỹ năng, thành tích và cách bạn giải thích lý do nghỉ việc một cách tích cực, rõ ràng.

Lưu ý thêm: nghỉ đột ngột, không báo trước hoặc phát sinh tranh chấp có thể khiến công ty cũ từ chối xác nhận kinh nghiệm. Ngược lại, nghỉ đúng quy định, bàn giao đầy đủ và có thư giới thiệu sẽ giúp hồ sơ đẹp hơn. Việc thay đổi công việc nhiều lần trong thời gian ngắn có thể bị hỏi kỹ, nhưng không phải yếu tố loại trừ nếu bạn có lý do hợp lý.

Câu hỏi 6: Có cần xin xác nhận đã nghỉ việc hoặc giấy tờ liên quan không?

Nên có. Khi nghỉ việc, bạn nên xin và lưu giữ một số giấy tờ quan trọng để bảo vệ quyền lợi và thuận tiện về sau, gồm:

• Quyết định chấm dứt hợp đồng / thôi việc (công ty có trách nhiệm cấp).
• Xác nhận thời gian làm việc, mức lương (phục vụ hồ sơ BH thất nghiệp, vay vốn, xin việc).
• Sổ bảo hiểm xã hội đã chốt (bắt buộc phải trả).
• Biên bản bàn giao công việc/tài sản (nếu có).

Các giấy tờ này giúp bạn làm bảo hiểm thất nghiệp trong 3 tháng, quyết toán thuế TNCN và chứng minh kinh nghiệm khi ứng tuyển. Trường hợp công ty không cấp, bạn có thể yêu cầu bằng văn bản hoặc khiếu nại cơ quan lao động.

Tạm kết

Một lý do xin nghỉ việc hợp lý không nằm ở việc nói gì cho “đẹp”, mà ở cách bạn lựa chọn thời điểm, thái độ và quy trình rời đi một cách chuyên nghiệp. Khi mọi thủ tục nghỉ việc được thực hiện rõ ràng, minh bạch, cả người lao động lẫn doanh nghiệp đều tránh được rủi ro và giữ được mối quan hệ tốt đẹp.

Với doanh nghiệp, việc quản lý đơn xin nghỉ, bàn giao công việc, hồ sơ nhân sự và các thủ tục liên quan sẽ trở nên đơn giản hơn khi có sự hỗ trợ từ nền tảng quản trị nhân sự 1Office, giúp chuẩn hóa quy trình, tiết kiệm thời gian và đảm bảo tính minh bạch trong mọi giai đoạn. Nếu doanh nghiệp của bạn đang muốn tối ưu quản lý nhân sự từ tuyển dụng đến nghỉ việc, 1Office là giải pháp đáng cân nhắc.