Cổ phiếu ESOP là gì? Chính sách và cơ chế mới
Cổ phiếu ESOP là một trong những hình thức thưởng bằng cổ phần được nhiều doanh nghiệp áp dụng để giữ chân nhân sự và khuyến khích họ đồng hành cùng mục tiêu tăng trưởng dài hạn. Để hiểu rõ cơ chế hoạt động của ESOP, cần phân biệt khái niệm, cách triển khai và những đặc điểm khác với các hình thức thưởng cổ phiếu khác. Trong bài viết này, 1Office sẽ giúp bạn hiểu rõ cổ phiếu ESOP là gì, điều kiện phát hành, quy định pháp lý, cách tính thuế cập nhật năm 2026 và những lưu ý khi triển khai trong doanh nghiệp. Cổ phiếu ESOP là gì? Cổ phiếu ESOP (Employee Stock Ownership Plan) là loại cổ phiếu doanh nghiệp phát hành theo chương trình dành cho người lao động, cho phép họ mua với mức giá ưu đãi hoặc được nhận như một khoản thưởng khi đáp ứng các điều kiện do doanh nghiệp quy định. Sau khi hoàn tất việc phát hành và ghi nhận quyền sở hữu, người lao động trở thành cổ đông và được hưởng các quyền, nghĩa vụ theo quy định của pháp luật và điều lệ công ty. Khác với thưởng tiền mặt, ESOP giúp gắn lợi ích của người lao động với sự tăng trưởng dài hạn của doanh nghiệp thông qua quyền sở hữu cổ phần. Nhân viên được sở hữu cổ phần ESOP thông qua các tiêu chí về hiệu suất (KPI) hoặc thời gian công tác nhất định. Theo quy định tại Luật Chứng khoán 2019, tổng lượng cổ phiếu ESOP phát hành không vượt quá 5% số cổ phiếu đang lưu hành trong mỗi đợt. Trên thực tế tại Việt Nam (2023–2025), nhiều doanh nghiệp duy trì mức khoảng 1–3% để hạn chế
